Chicago Express

Intro

In Chicago Express kruipen de spelers in de huid van enkele grote entrepreneurs in het Amerika van de 19de eeuw die proberen grote winsten te maken door belangen te nemen in opkomende spoorwegmaatschappijen. Met hun kapitaal kopen ze aandelen van de spoormaatschappijen op om zo invloed te kunnen uitoefenen op de ontwikkeling van deze maatschappijen en tijdens dividend uitkeringen geld te verdienen. Immers, al het inkomen van een spoormaatschappij wordt tijdens de dividend fase verdeelt onder de aandeelhouders.
Het is dankzij deze investeerders dat de spoormaatschappijen over voldoende middelen konden beschikken om  Amerika te ontsluiten en de investeerds zagen hun kans schoon om mooie winsten te maken.
Spelers, die slim investeren en de juiste maatschappijen ontwikkelen, kunnen op de hoogste winsten rekenen.

Beschrijving

Het spelbord toont een landkaart met het gedeelte van Amerika dat zich uitstrekt van de Oostkust tot Chicago en is onderverdeeld in zeshoekige speelvelden met bergen, bossen, laagland, steden en industriegebieden.
Er zijn 5 spoorwegmaatschappijen met elk hun eigen specifiek aantal aandelen en locomotieven en een bijhorend bordje voor het bijhouden van de aandelen, te investeren kapitaal en de locomotieven.
Daarnaast toont het spelbord nog 3 velden waar de acties van de spelers bijgehouden worden (veiling, ontwikkeling, spoorwegbouw)  en 3 industriesporen om de ontwikkeling van 3 industriesteden bij te houden.  


Als voorbereiding wordt 120 dollar startkapitaal evenredig verdeeld onder de spelers.
Let op, in de Nederlandstalige vertaling van de spelregels is hier een kanjer van een fout geslopen, waardoor je dan dubbel zoveel geld krijgt toegewezen en je een compleet scheefgetrokken spelverloop krijgt.
Voordat het spel echt begint, wordt er nog van elke maatschappij (behalve de zwarte want die komt pas later in het spel) in een vaste volgorde 1 aandeel geveild. De speler die het rode aandeel PRR bemachtigd heeft wordt ook startspeler.

Ben je aan de beurt dan moet je 1 actie uitkiezen en beslissen om deze al dan niet uit te voeren.
Nadat een actie is gekozen, wordt de overeenkomstige wijzer op het spelbord een positie verder gedraaid. Staat de wijzer in het rood, dan mag deze actie niet meer gekozen worden. Staan aan het begin van een speler zijn beurt 2 wijzers in het rood, dan komt het tot een dividenduitkering en krijgen de spelers vers geld voor de aandelen in hun bezit.

Mogelijke acties zijn:
1)       aandeel veilen
Bij een veiling kiest de speler een aandeel uit en biedt minimaal de startwaarde van het aandeel (actuele inkomen van de maatschappij gedeeld door het aantal aandelen reeds in omloop +1) of hij past, en de volgende spelers moeten meer bieden of ook passen. Past een speler, dan ligt hij er die biedronde voor dat specifieke aandeel uit. De veiling van een aandeel gaat door tot alle spelers op 1 na gepast hebben. Degene met uiteindelijk het hoogste bod wint het aandeel en betaalt het geboden geld aan de maatschappij. Dat betekent dat het geld nu op het bordje van de maatschappij wordt gelegd.

2)       spoorwegnet uitbreiden
Als een speler minstens 1 aandeel van een maatschappij bezit, mag hij het spoorwegnet van die maatschappij aansluitend uitbreiden met maximaal 3 velden. De kosten om op een veld uit te breiden staan aangegeven op de velden zelf  (rode cijfer).  Reeds aanwezige locomotieven van andere maatschappijen verhogen de kostprijs om op dit veld te mogen bouwen.
Op bos- en bergvelden is maar plaats voor een locomotief van 1 maatschappij.
Het benodigde geld om te bouwen komt uit de kas van de maatschappij zelf en het is uiterst belangrijk dat dit geld gescheiden gehouden wordt van het persoonlijk kapitaal van elke speler. Bijpassen is immers niet toegelaten als de maatschappij niet over voldoende geld bezit om de geplande uitbreiding uit te kunnen voeren.

Een uitbreiding van het spoornet van een maatschappij kan het totale inkomen van die maatschappij doen stijgen als uitgebreid wordt op stad- , berg- of industrievelden (aantal = zwarte cijfer).

3)       ontwikkelen
De speler mag 1 speelveld ontwikkelen door er een huisje uit de algemene voorraad op te plaatsen. Om een veld te kunnen ontwikkelen moet er minstens 1 locomotief staan. Industrievelden kunnen meerdere keren ontwikkeld worden, de andere velden maar eenmalig. Door te ontwikkelen kan je het inkomen van alle maatschappijen aanwezig op het ontwikkelde veld doen stijgen (zwarte cijfer in huisje of waarde op industriespoor in geval een industrieveld)

Dividenduitkering:
Staan aan het begin van een speler zijn beurt er 2 wijzers van de actievelden in het rood, dan komt het tot een dividenduitkering en krijgen de spelers vers geld voor de aandelen in hun bezit.
Voor elk aandeel in bezit, krijg je dividend. De hoogte van het dividend per aandeel wordt bepaald door het actuele inkomen van de maatschappij gedeeld door het aantal aandelen in omloop (reeds verkocht), eventueel afgerond naar boven.
Daarna worden alle wijzers terug op groen gedraaid.

Wanneer een maatschappij voor de eerste keer met zijn spoornet de stad Chicago bereikt, dan komen de zwarte aandelen van Wabash in het spel.

Het spel komt ten einde wanneer een van volgende voorwaarden vervuld is:

• 3  of meer maatschappijen hebben geen locomotieven meer
• 3 of meer maatschappijen hebben geen aandelen meer
• het industriespoor van Detroit staat op 8
• er zijn 3 of minder huisjes in de voorraad over

Er wordt nog doorgespeeld tot en met de eerstvolgende dividenduitkering (twee wijzers weer in het rood)
De spelers tellen nu hun geld en degene met het meeste geld wint.

Commentaar

Chicago Express is een remake van Wabash Cannonball van Winsome Games, dat eerder slechts in een zeer gelimiteerde versie uitgebracht was.
Queen Games maakt er de laatste jaren een sport van om prima knip-en-plakwerk-spellen van obscure en nog onbekende ontwerpers en uitgevers, die ook nog in een veel te kleine oplage uitgebracht werden, op te pikken, een facelift te geven en opnieuw internationaal uit te brengen in een professionele en grote editie (denk maar aan Thebes en Eketorp). Zo ook nu met Chicago Express.

Extra

Voor een uitgebreider beschrijving en commentaar, zie:
Gamepack.nl
Bordspel.com
Spellenclub 13